Kreta leżąca na południowy-wschód od Peloponezu jest największą wyspą należącą do Grecji i drugą, co do wielkości wyspą Morza Śródziemnego. Powierzchnia wyspy wynosi około 8300 tys. km² i ma długość ok. 260km. Na wyspie znajdują się liczne łańcuchy górskie: na zachodzie Białe Góry (2452m.n.p.m.), w centrum najwyższa góra Krety - Góra Ida (2456m.n.p.m.) oraz na wschodzie Góra Dikti (2148m.n.p.m.). Pośród nich znaleźć można płaskowyże jak Lasithi, Omalos i Nidha, wąwozy jak
Samaria, Aradena czy
Kourtaliotiko, a także liczne jaskinie Diktaion czy Sentoni. Administracyjnie Kreta podzielona jest na cztery okręgi: patrząc od zachodu
Chania,
Rethymno,
Heraklion i
Lassithi i posiada bardzo dobrą - jak na Grecję sieć komunikacyjną, która pozwoli nam dotrzeć praktycznie do każdej wioski samochodem lub autobusem. Temperatury w sezonie letnim, który na Krecie trwa od czerwca do września sięgają 30°C (w lipcu i sierpniu przekraczają 30°C), a wody ok. 22-25°C.
Cywilizacja minojska - zwana tak na cześć legendarnego władcy Minosa, syna Zeusa i Europy - pozostawiła po sobie tajemnicze ruiny, gliniane tabliczki, wielobarwne freski, nieoczytane do dziś pismo, ale przede wszystkim niedosyt wiedzy o tych zamierzchłych czasach. Oba zrekonstruowane pałace są udostępnione do zwiedzania dając możliwość zobaczenia na własne oczy słynnego labiryntu, siedzibę Minotaura - pół byka pół człowieka - a także okazałych dziedzińców i sal królewskich zdobionych licznymi freskami. Kreta to także opowieści o Tezeuszu, Ariadnie, Dedalu i Ikarze, a więc zalążek mitów greckich obecnych w kulturze i sztuce europejskiej do dziś.
Kreta może się poszczycić burzliwą historią - oprócz wspomnianej kultury minojskiej jak i późniejszej greckiej, wyspa nosi także znamiona innych ważnych kultur. Była ona częścią Bizancjum, Imperium Arabskiego, Republiki Weneckiej, Imperium Osmańskiego a nawet przez krótki okres do Egiptu. To właśnie na wyspie wybuchło jedno z pierwszych powstań antytureckich pod koniec XVIII wieku. Podczas II wojny światowej Kreta była areną zaciętych i krwawych walk między miejscową ludnością a niemieckimi okupantami.
Kreta obfituje w liczne ślady swojej antycznej przeszłości, sięgającej ponad pięć tysięcy lat wstecz, by wspomnieć o wspaniałych minojskich pałacach w
Knossos, Phaistos czy licznych archeologicznych odkryciach jak
Malia czy
Elefthernii, a także niezliczonych kościołach i monastyrach.
Warte zwiedzenia są również cztery stolice prefektur z całą mozaiką zabytków od antyku przez Bizancjum po okres wenecki i sporą ilością muzeów z przebogatymi kolekcjami niepowtarzalnych zabytków:
W okolicy szczególnie warto zobaczyć:- Muzeum Archeologiczne w Chanii ulokowane w byłym kościele pochodzącym z czasów weneckich z zabytkami z czasów minojskich i piękną kolekcją mozaik
- Wąwóz Samaria oraz masyw Lefka Ori
- półwysep i wyspę Gramvousa - siedzibę piratów a później miejsce ulokowania weneckiego zamczyska, na które można popłynąć m in. z Kastelli Kissamos,
- leżący ok. 21 km na południowy-wschód od Rethymno jeden z najsłynniejszych klasztorów na Krecie - Monastyr Arkadii (www.interkriti.org)
- Muzeum Archeologiczne w Heraklionie m in. ze wspaniałą kolekcją zabytków kultury minojskiej, pochodzących m in. z pałaców w Knossos i Phaistos,
- Knossos z przepięknym kompleksem pałacowym kultury minojskiej sprzed ponad 3,5tys lat <link
- leżące na południu prefektury Heraklion inne centrum minojskiej kultury - Phaistos z kompleksem pałacowym - dojechać tam można wynajętym samochodem lub autobusem z Heraklionu do Matali
- wyżynę Lassithi ze słynnymi wiatrakami i jaskinią Dikteon Andron - starożytnym miejscem kultu, w której wg legend wychował się Zeus nieopodal wioski Psychro na zachód od Aghios Nikolaos, do jaskini można dotrzeć na osiołku
- wyspę Spinalonga z fortyfikacjami wzniesionymi przez Wenecjan w 1579 roku - nazywana również trędowatą, a to ze względu na fakt, iż do lat 50-tych XX wieku na małej wysepce Kalidon tuż obok Spinalongi mieszkali trędowaci - można wybrać się na wycieczkę promem, dreszczyk emocji gwarantowany!
Kreta oferuje swoim gościom niezliczone możliwości aktywnego spędzania wakacji - od licznych sportów wodnych jak
windsurfing, kitesurfing, jazdy na nartach i rowerkach wodnych czy parasailing po
nurkowanie w licznych profesjonalnych i doskonale wyposażonych centrach nurkowych, oferujących kursy dla początkujących i ekscytujące wyprawy dla zaawansowanych. Na wyspie można również jeździć konno, wyprawiać się na piesze wędrówki czy uprawiać bardziej profesjonalny trekking, a także jeździć na rowerze.
Warto wstąpić również z rodziną do jednego z
parków wodnych, które znajdują się na wyspie m in. Limnou Polis Water Park - jeden z największych w Grecji, 6 km od Chanii w miejscowości Varipetro czy Star Beach nieopodal Hersonissos.
Więcej informacji o sportach:
Na wyspie znaleźć można liczne plaże piaszczyste, obok których występują również piaszczysto-kamieniste i piaszczysto-żwirowe. W nadmorskich turystycznych miejscowościach większość plaż posiada doskonałe zaplecze w postaci wypożyczalni leżaków, parasoli, tawern, plażowych barów czy wypożyczalni sprzętu wodnego. Osoby ceniące sobie spokój nie będą się musiały specjalnie trudzić, aby znaleźć prawie lub całkiem odludny skrawek plaży - takich kameralnych miejsc jest na wyspie naprawdę sporo.
Więcej o plażach:
W dużych miastach jak
Heraklion czy
Rethymno można znaleźć sporo sklepików z wyrobami rzemieślników - warto przywieźć ze sobą jeden ze słynnych lokalnych wyrobów jak wino czy oliwa z oliwek. Niezliczona ilość restauracji, tawern i barów pozwolą smakować lokalne potrawy oparte o owoce morza czy tradycyjne, smaczne greckie jedzenie słynące ze swoich smaków i wysokich wartości odżywczych. Spragnieni nocnych rozrywek znajda tutaj coś dla siebie w
klubach i dyskotekach, z których spora część czynna jest do białego ranka i zapewnia szampańską zabawę.
Kreta to jednak nie tylko wielka historia, ale także lokalna ludność trudniąca się głównie rybołówstwem oraz atmosfera kameralnych miasteczek, w których życie płynie w zwolnionym tempie. To także
wspaniała kuchnia, określana jako najzdrowsza w Europie, dzięki obecności wysokiej jakości oliwy, świeżych warzyw i owocach wzrastających w czystym klimacie oraz ryb wyławianych codziennie w turkusowych wodach dookoła wyspy. Kreta słynie z tradycyjnych wyrobów ceramicznych, które można kupić na lokalnych targach lub bezpośrednio - nieco taniej - od ludowych artystów.
Więcej informacji o życiu nocnym i zakupach na Krecie:
wszystkie zdjęcia z wakacji
